Kalça Protezi Sonrası Yürüyüş ve Bacak Boyu
"Eskisi Gibi Yürüyebilecek miyim?" Korkusuna Bilimsel Yanıtlar
Kalça protezi ameliyatı olmaya karar veren hastalarımızın zihnini kurcalayan en büyük kabus, ağrının geçip geçmeyeceği değil, "Acaba topallayarak mı yürüyeceğim?" ya da "Bir bacağım kısa mı kalacak?" sorusudur.
Bu endişe çok doğaldır. Ancak size şaşırtıcı bir gerçekten bahsedelim: Kireçlenmiş ve hasar görmüş bir kalça, kıkırdak kaybı nedeniyle zaten bacağınızı anatomik olarak kısaltmıştır. Bizim yaptığımız ameliyat, aslında bu kısalığı düzeltmek ve bacak boyunuzu eşitlemek üzerine kuruludur.
1. Aksamanın Asıl Sebebi: Kireçlenme mi, Yoksa Alışkanlık mı?
Kalça kireçlenmesi (koksartroz) ilerledikçe eklem kıkırdağı aşınır ve kemik kemiğe sürter. Bu durum, bacağın gerçek (anatomik) boyunu kısaltır. Ancak vücudumuz bu duruma sessiz kalmaz.
- Vücudun Telafisi: Hasta, kısa kalan bacağını yere değdirmek ve ağrıdan kaçmak için leğen kemiğini (pelvis) yana eğerek yürümeye başlar. Yıllar içinde bu eğik duruş, omurganın şeklini değiştirir ve bir "yürüyüş alışkanlığına" dönüşür.
- Kasların Kısalması: Kalçayı yerinde tutan kaslar (addüktor ve iliopsoas), bu eğri pozisyona uyum sağlayarak kısalır ve sertleşir.
2. Milimetrik Hesaplama: Bacak Boyu Nasıl Eşitlenir?
Modern cerrahide bacak boyu eşitsizliği artık "göz kararı" ile değil, milimetrik dijital ölçümlerle yönetilmektedir.
Ameliyattan önce çekilen röntgenleriniz, özel bir yazılım üzerinde analiz edilir. Leğen kemiğinizin duruşu ve bacak boyu farkınız milimetrik olarak ölçülür. Bu aşamada, size takılacak protezin boyutu ve pozisyonu %90'ın üzerinde bir doğrulukla belirlenir.
3. Kritik Dönem: "Bacağım Uzadı" Hissi
Ameliyatınız mükemmel geçti, bacak boylarınız kemiksel olarak eşitlendi. Ancak ameliyattan sonraki ilk haftalarda "Ameliyatlı bacağım çok uzun geliyor" hissine kapılabilirsiniz. Korkmayın, bu tamamen normal ve geçici bir histir.
- Neden Olur? Yıllardır kısa bacakla yaşamaya alışmış olan leğen kemiğiniz ve omurganız, hala eski eğri pozisyonunda durmaya çalışmaktadır. Buna tıpta "Fonksiyonel (Görünür) Bacak Boyu Farkı" denir.
- Ne Yapmalı? Beyninizin ve kaslarınızın bu yeni (ve aslında doğru olan) uzunluğa alışması için zamana ihtiyacı vardır. Yapılan çalışmalar, bu hissin genellikle 3 ila 6 ay içinde egzersizlerle kendiliğinden düzeldiğini göstermektedir.
4. "Trendelenburg Yürüyüşü": Protez Tamam, Peki Kaslar?
Bazen hastalar, "Ağrım geçti ama hala yalpalayarak yürüyorum" derler. Bunun sebebi genellikle bacak boyu değil, kas gücü yetersizliğidir.
Kalçanın yan tarafında bulunan abduktor kaslar, yürürken leğen kemiğini dengede tutar. Eğer bu kaslar ameliyat öncesinde zayıflamışsa, hasta yürürken o tarafa doğru eğilir (Ördek yürüyüşü). İyi bir yürüyüş için sadece protezin takılması yetmez; bu "motorun" (kasların) da güçlendirilmesi gerekir.
Sıkça Sorulan Sorular
Ağrı hemen geçer ancak topallamanın tamamen düzelmesi kaslarınızın güçlenmesine bağlı olarak 3-6 ay sürebilir.
İlk 3-6 ay kesinlikle önermiyoruz. Vücudunuzun yeni dengesine alışmasına izin verin. Eğer 6 aydan sonra hala fark hissedilirse doktorunuzla görüşmelisiniz.
Eğer ciddi kireçlenmeye bağlı kısalığınız varsa, evet. Ameliyatla bacaklarınız eski anatomik boyuna kavuştuğu için boyunuz 1-2 cm uzayabilir.
English
Arabic